Gezinsleven

Voorwoord

Voorafgaand is het absoluut belangrijk om te weten dat wat hier geschreven staat slechts een advies is vanuit eigen persoonlijke ervaring. Het is niet de bedoeling dat mensen dit aanhouden als “de geschreven regel” binnen het leven van een orthodox gezin/huishouden. Het is ook niet de bedoeling van deze pagina om “betere” verstandsverhouding tussen geloof en gezinsleven te prediken. Men is vrij om het zelf het geloof in het alledaagse gezinsleven in te vullen. Zoals boven gezegd gaat het hier alleen om advies op basis van persoonlijke ervaring.  

Het vraagstuk

Wanneer men naar de kerk gaat en het geloof uit, dan weten de meeste gelovigen hoe zij het geloof in een kerk moeten praktiseren. Dit hebben we dan ook mede te danken aan de geestelijkheid van de kerk die als een mentor al onze geestelijke vraagstukken beantwoord. Dus ook de praktische kant. Maar de basis van ons geloof ligt toch wel degelijk bij onze geboorte in deze aardse wereld. Vanaf jongs af aan kiezen ouders voor hun kroost of zij deze wel of niet met het geloof laten opgroeien. Sommige ouders praktiseren elke vorm van traditie thuis om hun kind een geestelijk leven in zijn toekomst mee te geven. Anderen laten dit over aan hun kinderen om zelf te kiezen wanneer zij er klaar voor zijn. Maar hoe zit het eigenlijk binnen de orthodoxie?  

Het is niet makkelijk om ons orthodoxe geloof dagelijks in ons gezinsleven te praktiseren. Men heeft soms angst om dit gezamenlijk te doen, of over oordelen van de buitenwereld hierover. Misschien weten sommige mensen niet goed hoe omdat zij zelf nooit een orthodoxe christelijke opvoeding hebben gehad. Of, is het praktiseren thuis simpelweg door de tijd heen verwaterd. Al deze redenen geven een oorzaak waarom dit niet lukt, terwijl men zich ervan weerhoudt om een oplossing voor dit vraagstuk te zoeken. 

De oplossing vinden we In Christus zelf. Wanneer wij  doormiddel van bidden verlangen dichter tot Hem te komen, sterkt het ons met de kracht van de Heilige Geest om werkelijk ook die stap te zetten. Ik hoor u echter nu al denken, “ja, bidden is de oplossing voor alles”, maar laat ik dit verder proberen uit te leggen. 

bidden

In Matteüs 7:7 staat geschreven “Vraag en er zal je gegeven worden, zoek en je zult vinden, klop en er zal voor je worden opengedaan.” Wanneer men om willen van angst niet tot Christus bid om deze angst te overwinnen, blijft men dus in angst leven. Maar vraag het in gebed, en De Heilige Geest sterkt je. Dit zelfde geld voor de vraag tot kennis in het gebed naar Christus. Wanneer men bid om te leren hoe hij Christus dieper in het dagelijkse gezinsleven kan betrekken, dan bid men tot de wil van God. Namelijk dat jij verlangt om Hem meer te kunnen aanbidden. God zal dan het op één of andere manier op je pad geven. En wanneer men niet de tijd neemt om het geloof in het gezinsleven te praktiseren, neem dan de tijd om er tenminste voor te bidden. Ook al spendeert u hier 5 minuten per dag aan, het zal in u groeien.

Als we dit betrekken op de tekst  van de heilige apostel Matteüs dan kunnen we dit zo zien, “Vraag en er zal je gegeven worden” Het gebed wat waarin je de kracht van de Heilige Geest vraagt om je geloof dagelijks te uiten. “zoek en je zult vinden” is de stap die je hebt genomen om te zoeken naar het antwoord om je geloof meer in het gezinsleven te betrekken. “klop en er zal voor je worden opengedaan.” Wanneer je in je zoektocht tot gebed naar Christus leidt, en hem vraagt wat je verlangt, Dan wordt er “open gedaan”, en zal het antwoord wat je nodig hebt in leven vorm gaan geven. 

Ja dat is mooi, en de praktische kant dan?

Laten we de theologische kant even tussen u en uw priester houden en kijken naar de praktische kant.

Een mooi begin is wanneer het eten klaar is (ook al is het bezorgd) met elkaar op te staan en de tijd te nemen om God voor de gegeven maaltijd te bidden om de zegen er over te vragen. Dit doen we dan ook vaak met het “onze vader” gebed hoewel er ook talloze andere gebeden voor zijn. De eerste keren zal onwennig en voorzichtig zijn. Maar door de tijd heen wordt dit makkelijker waarin men meer op het gebed zelf kan concentreren. Dit zelfde geld dan ook voor het danken aan God voor het gegeven eten. dit is dan ook een mooi begin voor het dagelijkse onderhoud van onze geestelijke leven.   

het thuis bidden

Een goede tweede stap is om te bidden voor het slapen gaan. Dit hangt natuurlijk geheel van de slaaptijden af. Misschien bent u wel met zijn tweeën maar heeft u eigen bed-gang tijden. In dat geval is het raadzaam dat de gene die als laatste naar bed gaat zijn gebed beneden voor de iconenhoek doet. Wanneer u kinderen heeft, maakt dit het misschien makkelijker of moeilijker. Makkelijker omdat dit gebed eerst geoefend kan worden met de kinderen voordat deze naar bed gaan. Maar ook moeilijker omdat iemand iets aanleren wat je zelf nog niet praktiseert een moeilijk gevoel geeft. 

Een prachtige derde stap is het bidden voor het reizen, het werken, of het beginnen aan iets belangrijks wat deze dag in zal houden. Dit is veruit het meest onwennige in ons christelijke leven omdat dit niet de alledaagse praktijk is. Het geeft dan ook niet dat dit de eerste keren niet perfect gaat, het gaat immers om het gebed naar Christus zelf. Deze gebeden die beoefend kunnen worden zullen je beproeven. Er zullen momenten zijn dat het je eigenlijk niet uitkomt, je er even geen zin er in hebt, of gestoord wordt tijdens je gebed. discipline en geduld is dan ook een bittere noodzaak hier in. En lukt het een keer even niet, probeer het daarna dan gewoon weer op te pakken alsof je weer helemaal opnieuw bent begonnen.  

Feestdagen 

De orthodoxe kerk kent 12 grote feesten (en talloze kleinere natuurlijk) zoals Pascha en het kerstfeest. Deze feesten worden niet alleen in de kerk beoefend. Ook thuis worden in orthodoxe gezinnen grote voorbereidingen genomen om dit thuis te vieren. Als men bepaalde feesten de eerste keer gaat vieren dan is het wellicht handig om in te lezen op de tradities van het feest. wordt er wel of niet gevast hiervoor en doe ik hier aan mee? wat voor gebeden horen hierbij, wat wordt er gevierd en gegeten. Maar vooral het belangrijkste is, wat houdt het feest in? 

Ook kleinere feesten zoals de feestdag van bepaalde heilige, de naamdag van je zelf, partner of (peet) kinderen, parochiefeesten, en andere kleine feestdagen zijn momenten om ons christelijke geloof te vieren. om aan te wennen is het advies om dit met het gezin samen een keer te doorlopen. Maar wanneer dit dagelijkse praktijk is, wees dan ook niet bevreesd om andere mensen uit te nodigen. Het is immers een feest waarin iedere belangstellende het christelijk geloof mee kan vieren.    

 

Het opvoeden van kinderen in het orthodoxe geloof

Dit is een enorm moeilijk vraagstuk waar veel ouders mee worstelen. Dit is zeker het geval in Nederland waarin het christelijk basisonderwijs steeds meer zijn identiteit begint te verliezen. Ook heeft niet elke orthodoxe parochie de draagkracht om een zondag school te kunnen starten. 

Het valt dus voor grotendeels op de schouders van de ouders. En dit is op zijn zachts gezegd geen makkelijke taak. Kinderen binnen het geloof opvoeden is moeilijk maar prachtig om te zien. dit komt omdat het geloof van een kind onvoorwaardelijk en puur is. Wanneer wij dus geen tijd investeren om kinderen het geloof te leren kennen ontneem je dit niet alleen van het kind, maar je ontneemt jezelf als ouders ook iets prachtigs wat puur is en bloeit.  

orthodoxe kinderen

Wanneer mensen zeggen dat ze hun kinderen zelf willen laten beslissen om gelovig te worden, kan dit zijn omdat zij er waarlijk van overtuigt zijn dat dit een persoonlijke keuze voor God moet zijn. Het kan ook uit gemakzucht komen om confrontatie of dwang bij kinderen om te leren over het geloof te vermijden. Tijdens de doop beloven wij als ouders (en peetouders) om het christelijk geloof over te dragen. Dit is een enorme verantwoordelijkheid die we niet te licht moeten nemen. Wanneer op latere leeftijd het kind toch besluit niet het geloof te praktiseren dan is het zijn eigen keuze, maar heb je als ouders altijd je best gedaan om hem/haar in elk geval Christus te leren kennen. Maar wanneer het andersom het geval is waarin er niks in de opvoeding mee gedaan wordt, zal de weg voor het kind op latere leeftijd moeilijker zijn om op het pad van Christus terug te keren. Natuurlijk zijn God’s wegen ondoorgrondelijk en wil ik in geen zins zeggen dat dit niet mogelijk is. Maar de weg die het kind betreed hiervoor is moeilijker om de dagelijkse logica van de eeuwig bewegende maatschappij opzij te zetten voor een stuk geestelijke invulling in zijn/haar leven later. 

Het begint dan ook met de kinderen zo jong mogelijk mee naar de kerk te nemen want Christus zei volgens Matteüs 19:14: “Laat die kinderen met rust. Laat ze naar Mij toe komen en houd ze niet tegen! Want het Koninkrijk van God is voor mensen zoals zij.” Toch weerhoudt men zich ervan om de kinderen mee te nemen, vaak om niet een ander tot last te zijn. Misschien is het dan juist belangrijk om de tijd te nemen voor je kinderen om tijdens de eredienst het praktiseren te laten zien, en dingen zacht fluisterend uit te leggen. Want kinderen nemen meer op dan dat wij als volwassen denken. Zeker als dit door de kracht van de Heilige Geest komt.

Thuis is echter een ander en iets gemakkelijkere omgeving omdat dit nu eenmaal een gesloten omgeving is waarin de kinderen in al hun enthousiasme makkelijke de tijd kan nemen om dingen uit te leggen. De gebeden leren alleen is goed, maar neem vooral ook de tijd aan tafel om uit te leggen waarom er gebeden wordt en waarom welke gebeden gedaan worden. Kinderen houden daarnaast ook voorlezen op jonge leeftijd, en we komen van alles tegen in de kinderboeken wereld. Van Woezel en Pip, tot Nijntje. Maar ik kan u uit ervaring vertellen dat het lezen van christelijke boekjes een grote impact heeft op het begrip van een kind voor zijn geloof en ik raad dit dan ook zeker aan. Ook de tijd nemen om voor het slapen gaan het uitleggen van de iconen/chotki op uw kind hun kamer helpt vaak tot de “waarom” vraag bij kinderen wat een opening bied om er meer over te vertellen. Het laatste wat uit ervaring altijd goed gewerkt heeft is speelgoed te halen met een christelijk thema zoals de ark van Noach. Hierin kan uitgelegd worden spelenderwijze hoe het Bijbelse met betrekking van het speelgoed verhaal precies gaat. Het uiteindelijke doel is de geestelijke voorbereiding door een priester op de kindercatechese maar zoals eerder gezegd, niet iedere parochie heeft de draagkracht hiervoor.

Mocht u meer vragen hebben over het orthodoxe geloof, of het dagelijks praktiseren hiervan, Of ondervind u problemen hiermee. Dan kunt u altijd contact opnemen met uw priester hierover. De priester heeft het immers zijn taak gemaakt om binnen en buiten de kerk u te mentoren op het pad naar Christus.